در سالهای ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶، موجی از هموطنان ما، که اغلب جوانان تنها بودند، به سویدن آمدند. اکنون نزدیک به ده سال از آن زمان میگذرد و در این مدت، مسیر زندگی بسیاری از این جوانان شباهتهای زیادی با یکدیگر داشته است. بیشتر آنها تمرکز خود را بر آموزش در لیسه گذاشتند و تعداد قابلتوجهی نیز از همین مسیر موفق به دریافت اقامت دائم شدند. بسیاری وارد بازار کار شدند و برخی نیز راه خود را در تحصیلات عالی ادامه دادند.
زمانی که سویدن تصمیم به پذیرش این گروه از جوانان گرفت، در واقع نیازهای آیندهی بازار کار خود را بهخوبی پیشبینی کرده بود. این کشور با جمعیتی رو به پیری مواجه است و برای تأمین هزینههای بازنشستگی، به نیروی کار جوان نیاز دارد. ورود این نسل تا حدی توانست این کمبود را جبران کند. از سوی دیگر، سویدن کشوری صنعتی و تکنولوژیمحور است و همواره با کمبود نیروی کار متخصص روبهرو بوده است. به همین دلیل، هر ساله افراد زیادی از کشورهای مختلف با ویزای کاری وارد سویدن میشوند تا در حوزههای تخصصی مشغول به کار شوند.
اکنون، اکثر جوانانی که حدود ده سال پیش به سویدن آمدند، در بازهی سنی ۲۰ تا ۳۰ سال قرار دارند. این بدان معناست که آنها هنوز ۳۰ تا ۴۰ سال از عمر کاری خود را پیش رو دارند و نقش مهمی در آیندهی اقتصادی این کشور ایفا خواهند کرد.
اما پرسش اساسی اینجاست: دستاورد این نسل در ۱۰ یا ۲۰ سال آینده چه خواهد بود؟
آیا از فرصتهای ارزشمندی که کشوری مانند سویدن در اختیار ما قرار داده، بهدرستی استفاده خواهیم کرد؟ آیا به نیرویی متخصص، مؤثر و تأثیرگذار در بازار کار و صنعت تبدیل خواهیم شد، یا در مشاغل سخت و کمدرآمد باقی خواهیم ماند و همان مسیر را تا پایان ادامه خواهیم داد؟
یک مسیر این است که با سرمایهگذاری ۳ تا ۵ ساله و ادامهی تحصیل در دانشگاه، در یک حوزه تخصص پیدا کنیم و آیندهی شغلی بهتری برای خود بسازیم. مسیر دیگر، ورود به مشاغل خدماتی است که معمولاً نیاز به مدرک تحصیلی ندارند. هرچند ورود به این مشاغل آسانتر است، اما رقابت در آنها بالاست، شرایط کاری اغلب سخت است و امکان رشد درآمدی محدود است؛ بهگونهای که پاسخگوی تورم نیز نخواهد بود. برای مثال، درآمد بسیاری از مشاغل خدماتی طی ۲۰ سال گذشته افزایش چشمگیری نداشته، در حالی که هزینههای زندگی دستکم دو برابر شده است.
تحصیل رایگان در دانشگاههای سویدن یکی از ارزشمندترین فرصتهایی است که در اختیار ما قرار گرفته—امکانی که در بسیاری از کشورهای دیگر شبیه یک رویاست. با این حال، این فرصت ممکن است در آینده و با تغییرات سیاسی، از جمله قدرت گرفتن احزاب راستگرا، محدود شود.
ما که سالها با چالشهایی مانند تبعیض، فقر و کمبود امکانات روبهرو بودهایم، اکنون در موقعیتی ارزشمند قرار داریم. بهتر است این فرصت را جدی بگیریم و تا حد امکان از امکاناتی که سویدن در اختیارمان قرار داده، بهرهمند شویم و آیندهای بهتر برای خود بسازیم.
نویسنده: معصومه امینی، انجنیر الکترونیک و اتوماسیون